Zapachy

Wrzesień mojego dzieciństwa kojarzy mi się przede wszystkim z zapachami. Nad placem targowym unosił się świeży zapach ogórków, aksamitna woń śliwek, winnie pachniały jabłka, a grzyby niosły mocny aromat lasu, mchu, igliwia. W domu pachniały słodko smażone powidła, a kwaśno - kiszone ogórki; gorzką nutą zapachową włączały się w tę orgię woni astry. Ja jednak najbardziej lubiłam zapach książek, zeszytów i atramentu. Siadałam przy otwartym oknie, popołudniowe słońce padało na stół, a ja odkręcałam butelkę z atramentem, maczałam stalówkę i zaczynałam pisać w nowym zeszycie "Lekcja". Pewnie w związku z wrześniem rozmarzyłam się i pozwoliłam sobie na sentymentalny powrót do szkoły...

Kapelusz

Pamiętam, że z jakiejś okazji mieliśmy tańczyć kujawiaka. Występ poprzedziły tygodnie prób. "Czerwone jabłuszko / po ziemi się toczy, / tego chłopca wolę, / co ma czarne oczy" - śpiewał chór, a my, niezbyt rytmicznie, posuwaliśmy się w takt melodii. Stroje do tańca zostały wypożyczone, ale nakrycia głowy musieliśmy wykonać we własnym zakresie. Ponieważ tańczyłam jako chłopiec, miałam zrobić sobie kapelusz z kartonu. Pani dała nam instrukcję i w domu przystąpiłam do pracy. Spojrzałam na kartkę, na której zapisane były wymiary poszczególnych części. "Niemożliwe - zadumałam się - w taki mały kapelusz to ja głowy nie zmieszczę. Trzeba go powiększyć." Powiększyłam dodając hojnie po kilka centymetrów do podstawowych wymiarów. Kapelusz wyszedł imponujący: miał wysokość czapy kominiarskiej a zatrzymywał się dopiero na moich ramionach. Wzbudził powszechny entuzjazm wśród uczniów. Pani tylko ciężko westchnęła. I wystąpiłam bez kapelusza.

Twórczość literacka

W siódmej klasie podstawówki zaczęłam pisać. Inspiracją do twórczości stał się ogród - tajemniczy, ogrodzony wysokim parkanem ponad który wystawały gałęzie drzew. Przez szpary w deskach widać było gęstwinę zieleni. Tam umieściłam akcję mojej pierwszej powieści. Jej treść była taka: nocą, przy blasku księżyca, w zapachu bzów i jaśminów, w obecności kląskających słowików w ogrodzie spotykała się para kochanków. Ona była pięknością o mlecznobiałej cerze i kruczoczarnych włosach spiętych w kok. Nosiła srebrną suknię ozdobioną taką ilością koronek, falbanek, draperii i pereł, że jej kręgosłup powinien był złamać się pod ciężarem tego cuda. On, ubrany w strój Zorro, był równie piękny, bardzo mądry i odważny. Klęcząc przysięgał jej miłość, ale żeby ją zdobyć musiał zdjąć z księżniczki czar i w tym celu dokonać nadludzkich czynów, tak niezwykłych i wyjątkowych, że... Nigdy nie wymyśliłam tych czynów, chociaż poświęciłam na to wszystkie lekcje fizyki i chemii. Zabicie smoka czy wjechanie na szklaną górę wydawało mi się zbyt prostackie. Powieść pozostała niedokończona, rękopis zaginął, fizyki i chemii do dziś nie umiem. Wiosną udało mi się zajrzeć do tajemniczego ogrodu, w którym para emerytów uprawiała pietruszkę, marchew i pomidory.

Pierwsza miłość

Wędrujemy z Jackiem nad rzekę. Oglądamy wysokie, różowe kwiaty na łące. Skaczemy po kamieniach. Słońce załamuje się na falach. Przykucamy na wielkim głazie i wkładamy dłonie w nurt rzeki. Rwąca woda łaskocze między palcami; wyjmujemy małe, kolorowe kamyki - lśniące i błyszczące, niosące w sobie Wielką Tajemnicę. Nie znamy jeszcze geologii, nie wiemy nic o historii Ziemi, tajemnicę wyczuwamy intuicyjnie. Bo właściwie - co jest wewnątrz kamienia? I skąd się wziął taki piękny? Patrzymy na siebie, a w oczach mamy nierozwiązaną zagadkę. Ale po chwili pojawia się w nich coś więcej - jakaś iskra jak odbicie słońca na fali, jak różowy płomyk kwiatu, jak... Spuszczamy oczy. Nastrój swobody na moment pryska, stoimy zmieszani, ale Jacek zaraz popycha mnie i ląduję jedną nogą w lodowatej lodzie i już - chlupiąc tą wodą w bucie - gnam za nim z jakimś patykiem w dłoni, i już zanosimy się śmiechem...

Nauczycielka

Mała wiejska szkoła stoi w sadzie. Prowadzę lekcję w czwartej klasie podstawówki. Syn dyrektora zbiera jabłka z drzewa. Ponieważ jest bardzo ciepło, okna klasy są szeroko otwarte. Janusz podchodzi do okna z koszykiem pełnym jabłek i wszystkie dzieciaki rzucają się w tym kierunku. Ręce wyciągają się po owoce: "Jeszcze dla mnie!", "Jeszcze ja!" Janusz wciska czerwone jabłka w wyciągnięte łapki dzieci i już po chwili w sali słychać chrupanie, mlaskanie, siorbanie. Jabłka są soczyste, sok ścieka nam po brodach, obcieramy go dłońmi, rękawami; do klasy wpada osa zwabiona słodkim zapachem i dzieci oganiają się, piszczą i krzyczą. Ale to tak na niby. Naprawdę przeżywamy właśnie szczęście w najczystszej postaci.

*            *            *

      Moja szkoła podstawowa, nie ta stojąca w sadzie, była dość byle jaka, a lekcje - przerażająco nudne. Ale była to szkoła pierwszych sukcesów i porażek, pierwszych miłości i przyjaźni. Tam po raz pierwszy dodałam dwa do dwóch i stanęłam na głowie - dosłownie, na lekcji wychowania fizycznego. I żal mi tamtej szkoły. I szkoły, w której zaczynałam pracę. Żal, bo dzisiaj takich szkół już nie ma.

B. W.