Autorytety

Autor tekstu: Aleksander Grzegorzek

Kilka dni po wyborze Benedykta XVI na papieża zapytałem pewną osobę, dlaczego papież wybrał takie dziwne imię, a w odpowiedzi usłyszałem: "Chciałbyś, żeby Niemiec miał na imię Jan Paweł III?"

      Już wtedy, a przecież byłem jeszcze gówniarzem, nasunęła mi się refleksja, "gdzie ta miłość i tolerancja, o której papież Jan Paweł II mówił tak często?" Po wielu rozważaniach doszedłem do wniosku, że ten papież był wielkim i niezmiennym autorytetem dla wielu ludzi. Jak wielki sukces jest to dla Polaka, ale przede wszystkim człowieka wielkiej wiary. Ja urodziłem się w czasach, gdy Polska już była krajem praktycznie suwerennym. Kiedy uzyskałem pewną świadomość polityczną, nie było już mowy o jakichkolwiek represjach ze strony władz. Wychowywałem się w kraju, gdzie dzieciństwo płynęło raczej od wywiadówki do wywiadówki niżeli od wystąpienia naczelnego wodza do wystąpienia jeszcze bardziej naczelnego wodza. Nie musiałem desperacko szukać człowieka, który postawa stanowiłaby antidotum na otaczającą rzeczywistość byłby w jakimś znaczeniu ucieczką od ciężkiej rzeczywistości, czy nadzieją na lepsze czasy.
      Papież był zawsze przedstawiany jako osoba wyjątkowa, ale z Jego szczegółowymi naukami nie byłem zaznajamiany czy to w szkole, czy w domu, a sztandarowe hasła raczej nie trafiały do mnie jak i do moich rówieśników. Dopiero "sam z siebie" postanowiłem dowiedzieć się więcej, i wtedy uświadomiłem sobie, że był On przewodnikiem nie tylko duchowym, ale i życiowym, jego nauki były rozległe i przenikały do niemal każdej sfery życia. Osoba papieża, choć budziła respekt i podziw, była raczej personą odległą. Na pewno w szkole mówiło się o niej, ale odkąd pamiętam, nie uświadamiano nas, że jest to skarb narodowy, mówiono tylko znamienne: "Papież wielkim człowiekiem jest". W związku z tym wszystkim wydawało się, że On zawsze pozostanie wśród nas. Gdy Go nagle zabrakło, nie było osoby, która mogłaby po Nim przejąć "pałeczkę nauczyciela" i przewodnika.
      Wielu różnych ludzi szuka przewodnika duchowego, który byłby dla nich wzorem czy pocieszycielem. Niestety dziś nie ma kogoś takiego, a z powodu stałej krytyki Kościoła, sztywnych i niedostatecznie ciekawych (wyluzowanych, szybkich - można dołożyć każdy epitet) mszy, młodzi ludzie, nie odnajdują w Janie Pawle II autorytetu, widząc w nim "nudziarza" (oczywiście bez jakiejkolwiek obrazy - ja uważam przeciwnie). Kościół nie próbuje się zmienić, dostosować, a co za tym idzie - nie potrafi dotrzeć z naukami tego papieża w do szerokich mas. Przy okazji premiery filmu "Świadectwo" odczuli to dobitnie pracownicy kina, którzy musieli zmierzyć się z bandą gówniarzy niepotrafiących zachować powagi przez 1,5 godziny. Na wieść o tym, że muszą iść na "Świadectwo" zamiast na "Piłę V", wpadali w dziką furię, obrzucając nauczycielki słowami takiej wagi i takiego kalibru, że nieraz zastanawiam się czy oni w ogóle wiedzą, co mówią. Nierzadko dzieci (mylnie nazywane w telewizji młodzieżą) z gimnazjum przeżywają więcej "kokainowych odjazdów" (chodzi o symbol imprez z różnego typu narkotykami od amfetaminy po ekstazy, nie dosłownie kokainę, bo na nią raczej ich nie stać) i częściej uczestniczą w imprezach niż w lekcjach. Dla nich życie to wirtualny wszechświat pornografii, wypaczającej umysł muzyki POP (z całym akompaniamentem porno i EMO), prostej obrazkowej literatury i przede wszystkim lansowanych bohaterów negatywnych (nie zapomnę stacji TVN reportażu o masakrze w fińskiej szkole i związanej z nią prezentacją filmów na youtube).
      Pozorni buntownicy, uczepieni ułudy dorosłości, nie widzą w swym postępowaniu nic nagannego, albo gorzej - widzą i to jest zgodne z ich światopoglądem. Myślą, że sukces można osiągnąć sprzedając się, będąc brutalnym, więc robią to. Nie szukają wiedzy, gdyż jest ona w porównaniu z popularnością niewiele warta.
      Kiedy byłem młody, pokazywano nam bohaterów pozytywnych, ludzi, którzy mieli być dla nas wzorem, jednak ich czyny nie były dla nas inspiracją. System szkolnictwa, nauczyciele, rodzice, nikt nie potrafił pokazać mi ani moim znajomym, kogoś, kto stanie się dla młodzieży prawdziwym idolem. Na szczęście mój rocznik(ani wcześniejsze) nie miał powszechnego dostępu do telewizji czy Internetu. My przyjmowaliśmy z obojętnością to, co nam oferowano w tym czasie, niektórzy odnaleźli swoich idoli później w niedalekiej przyszłości. Dziś niemal każdy ma dostęp do Internetu i to praktycznie bez ograniczeń, bez nadzoru. Nie twierdzę oczywiście, że wszystkiemu winny jest Internet czy telewizja. Chodzi mi po prostu o zalew informacji, o popularyzowanie treści negatywnych Ich mnogość pozwala młodym ludziom odnajdywać bohaterów, którzy imponują im, choć często postępują nieetycznie. Nastolatki nie są w stanie ocenić czy lansowana przez media postać jest naprawdę godna naśladowania.
      Poszukuje się ludzi, którzy "są na luzie", osiągają pewien status dzięki swojej infantylności lub agresywnemu usposobieniu. Przykładem takiej osoby może być Doda, którą zaślepieni młodzi wielbiciele niemal wybrali na patrona swojej szkoły. Na szczęście władze zrezygnowały z jej kandydatury. Z całym szacunkiem, ale pani Doda nie jest osobą godną naśladowania; co więcej - jest to osoba, która swoim zachowaniem sprawia, że odruchowo naciskam "off" na pilocie. Tłumaczenie dyrektora, iż "popkultura atakuje", jest swoistym curiosum. Pojawia się pytanie, czy rzeczywiście w polskiej kulturze nie ma postaci godnych naśladowania. Oczywiście, że są, tylko nie mają prawa bytu w naszym społeczeństwie; to jedna strona medalu. Z drugiej strony nauczyciele nie potrafią dzieci, młodzieży, kogokolwiek, zainteresować dokonaniami wspaniałych postaci historycznych. Większość (jaka większość - wszyscy) moich znajomych nie znalazła autorytetu aż do momentu wejścia w dorosłość.
      Może to wymaga indywidualnego podejścia, a nie reformy, ale mimo wszystko, to, że rośnie agresja w szkole, nie bierze się znikąd. Problem nie jest nowy, jest stary, tylko potęguje się w nowej rzeczywistości. Szybsze życie, brak czasu rodziców, ułatwiony dostęp niemal do wszystkiego, jest znaczący dla rozwoju dzisiejszych dzieci, skoro już przechodząc koło mojej byłej podstawówki, słyszę przekrój słownika wulgaryzmów, a ich zabawy przypominają raczej kontrolowane walki na dziedzińcach więziennych, a nie niewinne ciągnięcie za warkocz.

A. G.